جريان و حوادث بعد از بعثت ، دعوت مردم به اسلام ، مبارزه قريش و مشركان با حضرت رسول صلّى اللَّه عليه و إله ، ستم‌هائى كه در مكه در باره آن جناب انجام گرفت ، محاصره او در شعب ابى طالب ، توطئه قتل آن حضرت و مهاجرت به مدينه منوره بطور مبسوط ذكر شده است . بعد از مهاجرت و اقامت در مدينه ، تبليغ اسلام و بيعت مردم مدينه با او ، بناء نخستين مسجد ، دعوت قبائل به اسلام ، جنگ‌هاى متعدد با مشركان ، سران قريش ، قبائل گوناگون ، يهوديان خيبر و وادى القرى ، فتح مكه و تثبيت حاكميت اسلام در جزيرة العرب توسط سيره نويسان به تفصيل بيان گرديده است . زندگى حضرت رسول صلّى اللَّه عليه و إله در مدينه تا وفات آن بزرگوار ، زندگى خصوصى ، خانوادگى و عمومى آن جناب مورد بررسى قرار گرفته و اعمال عبادى او در شب و روز و روابطش با جامعه و افراد ، مورد توجه مسلمانان قرار گرفته و رفتار و كردار و گفتار نبى اكرم به رشته نگارش در آمده است . احكام و دستورات خداوند كه به تدريج نازل مىگرديد و مسائل شرعى به مردم ابلاغ شد ، تا آن‌گاه كه در حجة الوداع آخرين حج پيامبر گرامى ، آيه شريفه « الْيَوْمَ أَكْمَلْتُ لَكُمْ دِينَكُمْ » فرود آمد ، اصول ، فروع و آداب و سنن دين براى مسلمان بيان گرديد و وظائف جامعه اسلامى معين شد . آغاز تدوين حديث از منابع و مصادر به روشنى معلوم مىگردد كه گروهى از اصحاب و ياران خاص آن جناب گفته‌هاى او را مىنوشتند كه يكى از آنها امير المؤمنين عليه السّلام بود ، قبائل مختلفى كه از اطراف و اكناف در مدينه خدمت رسول اكرم صلّى اللَّه عليه و إله مىرسيدند و مسلمان مىشدند ، هنگام مراجعت دستور العمل‌هائى از او مىگرفتند . پيامبر گرامى اسلام افرادى را هم به عنوان سرپرست براى امور دينى قبائل مىفرستادند و توصيه‌هائى به آنها مىكردند و مسائل را به آنان تعليم مىدادند تا به مسلمانان بياموزند ، مسلمانان مدينه هم هر گاه به مشكلى برخورد مىكردند از آن